De sluipmoordenaar … Burn-out

De sluipmoordenaar … Burn-out

Burn-out is een begrip waar we allemaal wel van gehoord hebben. Wat is het nu eigenlijk? Wat zijn de symptomen en wat kunnen we er met elkaar (!) aan doen?

Je hebt geen Burn-out van de ene op de andere dag. Het is een proces van weken, meestal maanden, soms jaren. Maar ineens is het daar. De impact kan enorm zijn en zelfs leiden tot persoonsverandering. In een Amerikaans artikel las ik de volgende uitspraak: ‘Burn-out is a nasty bitch!’.

De symptomen van Burn-out

De eerste symptomen zijn meestal vermoeidheid die aanhoud en concentratie gebrek. Verder komen voor vergeetachtigheid, slaapstoornis en soms eetstoornis. Langzaam maar zeker vermindert je lichamelijke weerstand en ontstaat een neerwaartse spiraal. Ook mentaal gaat het steeds minder; onzekerheid, stemmingswisselingen, gevoel van eenzaamheid of radeloosheid. In enkele gevallen treedt agressief gedrag op. Je bent jezelf niet meer. Alles kost energie…en als de emmer werkelijk overloopt, gaat het licht uit…je kan niet meer presteren, voelt je angstig, ziek.

Burn-out, ook wel Emotianal Exhaustion Syndrome genoemd, is het verschijnsel dat je lichaam en geest een sterk verminderd of zelfs geen herstellend vermogen meer heeft. Het helder denken en verwerken van emoties is verloren gegaan.

Het is het resultaat van overbelasting, over langere periode. Sommige mensen hebben ‘aanleg’ om een Burn-out te krijgen. Denk maar eens aan perfectionisten (‘het is nooit goed genoeg’) of mensen die hun grenzen onvoldoende kunnen stellen. Het zit ‘in de persoon’ maar zeker heeft ook de omgeving sterke invloed. Reden waarom we met elkaar waakzaam moeten zijn op de eerste signalen bij partner/gezinsleden en collega’s/werknemers. Wij dragen een gezamenlijke verantwoording. En werkgevers hebben daarnaast ook juridisch gezien een verantwoording.

burn-out

Niet alleen bij ouderen

Misverstanden genoeg. Burn-out komt heus niet alleen voor bij oudere werknemers die ‘het tempo niet meer aan kunnen’. Je ziet zelfs een toename bij jongeren tussen 18 en 23 jaar! En ook is er toename in de groep tussen 23 en 35 jaar. De hoge eisen die we aan ons zelf stellen, de perfectie, de vele keuzes die we menen te moeten maken en het prestatie niveau lijkt hierbij een grote rol te spelen. Burn-out door geforceerdheid.

Een ander misverstand is dat we denken dat Burn-out een ziekte is. En dat medicatie tot genezing kan leiden. Niets is minder waar. Burn-out kun je beter zien als een leerproces waarbij je gedwongen wordt om gedrag en omgang met allerlei, opnieuw in te richten. Het vraagt tijd en het is raadzaam om hulp te vragen. Stil staan en nieuwe vaardigheden aanleren. Het voorschrijven van ‘een pilletje’ door de huisarts is niet toereikend.

Burn-0ut vraagt van je omgeving, inclusief werkgever, begrip, tijd en ruimte. Om geheel aan jezelf te besteden, aan jezelf te werken. In de praktijk een periode van meestal enkele maanden tot zeker een jaar. Een heftige periode, vol emoties, confrontatie, bezinning, soms pijn. Gelukkig dat ik in de praktijk zie dat cliënten er sterker en als mens rijker uit komen. Het is het afzien van de wielrenner die de zwaarste col beklimt, op de warmste dag. Met lekke banden.

Hoe mooi is het dan om de top te bereiken en van een nieuw uitzicht te genieten.

Wees alert!

Laten we alert zijn op elkaar. Thuis en in de werkomgeving. Ja, ook werkgevers dienen alert te zijn op overbelasting van werknemers en zorgen voor passendheid in omgevingsfactoren en uren. Immers, mensen met een hogere werkdruk hebben tot 4x zoveel kans op een Burn-out! Voor een ieder is voorkomen beter dan genezen.En daar moeten we samen aan werken.

Foto gevonden op Unsplash

Over de auteur

Wick Lichtveld
Wie met hem heeft gewerkt, zal het beamen: Wick is Wick. Betrokken, to the point, en een bevlogen inspirator met gevoel voor humor, die niet vastzit in beklemmende dogma’s, maar met een open mind ‘out of the box’ denkt en spreekt.

Een reactie op “De sluipmoordenaar … Burn-out

Reageren